Welke kritieke grondstoffen moet ik in het paspoort melden?

De lijst met kritieke grondstoffen staat nog niet vast

Er is op dit moment geen vaste lijst van kritieke grondstoffen die in het digitaal productpaspoort van elektronica en ICT-apparatuur gemeld moet worden. De ESPR (Verordening (EU) 2024/1781) legt in artikel 10 de algemene basis: het paspoort kán informatie bevatten over de materialen die in een product zijn verwerkt, met inbegrip van kritieke grondstoffen. Welke grondstoffen dat precies zijn, in welke vorm, en vanaf welke hoeveelheid dat gemeld moet worden voor elektronica en ICT-apparatuur, wordt per productcategorie vastgelegd in een gedelegeerde handeling. Voor deze sector is die handeling er nog niet. Zodra hij gepubliceerd wordt, komt de concrete lijst hier.

Voor wie dit geldt, en voor wie nog niet

Artikel 10 van de ESPR geeft het kader dat voor alle productgroepen onder de verordening kan gelden, dus ook voor elektronica en ICT-apparatuur. Maar dat kader werkt pas als er per productcategorie een gedelegeerde handeling is die het invult: welke producten binnen elektronica en ICT vallen eronder, welke grondstoffen relevant zijn, en welke gegevens in het paspoort moeten staan. Zolang die handeling er niet is, geldt er voor deze sector nog geen concrete meldplicht voor kritieke grondstoffen op basis van artikel 10. Dit onderscheid is belangrijk: de wettelijke basis bestaat al, de uitwerking voor elektronica nog niet. Voor sectoren waar wél al een gedelegeerde handeling is gepubliceerd, kan de situatie anders liggen — dat valt buiten het bereik van dit platform, dat zich richt op elektronica en ICT.

Artikel 38 van de ESPR is voor deze vraag relevant vanuit een andere hoek: dit artikel beschrijft de verplichtingen van actoren in de toeleveringsketen om informatie aan te leveren die nodig is voor het paspoort. Dat betekent dat, zodra er wél een verplichting tot melding van kritieke grondstoffen bestaat voor een productcategorie, de fabrikant of importeur niet de enige is die daarvoor gegevens moet verzamelen — ook toeleveranciers verderop in de keten kunnen worden aangesproken om de benodigde informatie door te geven.

Wat wél vaststaat over de timing

Een exacte datum voor de gedelegeerde handeling voor elektronica en ICT-apparatuur is er niet. Wat wel bekend is: in het ESPR-werkplan voor de periode 2025-2030 wordt gewerkt per deelcategorie, en gedelegeerde handelingen worden in dat werkplan verwacht vanaf 2027. Voor welke deelcategorie van elektronica en ICT een handeling het eerst komt, en wanneer precies, staat nog niet vast. Tot een gedelegeerde handeling voor een specifieke categorie is gepubliceerd, is er voor die categorie geen verplichting tot het melden van kritieke grondstoffen op basis van artikel 10. Zodra een handeling verschijnt, wordt dat hier vermeld, met de vindplaats en de datum waarop hij van toepassing wordt.

Wat dit voor een importeur of fabrikant betekent

Voor wie nu al voorbereidingen treft, is de volgorde ongeveer als volgt. Eerst: nagaan onder welke productcategorie het eigen product valt binnen de indeling die de Europese Commissie voor elektronica en ICT hanteert, want de gedelegeerde handelingen worden per deelcategorie opgesteld en niet in één keer voor de hele sector. Vervolgens: in de gaten houden wanneer voor die specifieke deelcategorie een gedelegeerde handeling wordt gepubliceerd, aangezien pas dan duidelijk wordt welke grondstoffen gemeld moeten worden en in welke vorm.

Daarnaast is het praktisch om, vooruitlopend op die publicatie, na te gaan welke gegevens over materiaalsamenstelling al intern beschikbaar zijn of bij toeleveranciers opgevraagd kunnen worden. Artikel 38 van de ESPR maakt namelijk duidelijk dat de verplichting om gegevens aan te leveren niet alleen bij de fabrikant of importeur ligt, maar zich uitstrekt over de toeleveringsketen. Wie nu al met toeleveranciers afspreekt hoe materiaalinformatie wordt vastgelegd en gedeeld, staat er beter voor zodra een gedelegeerde handeling concrete eisen stelt — het inrichten van die gegevensstroom kost meestal meer tijd dan het invullen van het paspoort zelf.

Waar dit uit volgt: artikel 10 en artikel 38 van de ESPR

De mogelijkheid om kritieke grondstoffen in het digitaal productpaspoort op te nemen, volgt uit artikel 10 van Verordening (EU) 2024/1781 (ESPR), dat de vereisten voor het digitale productpaspoort vastlegt. De verplichting voor toeleveringsketenactoren om de daarvoor benodigde gegevens aan te leveren, volgt uit artikel 38 van dezelfde verordening. Beide artikelen vormen het kader; de concrete invulling voor elektronica en ICT-apparatuur volgt uit een gedelegeerde handeling die nog niet is gepubliceerd.

Wat nu te doen

Wie nu al iets wil doen, kan het beste starten met het in kaart brengen van de eigen productcategorie binnen elektronica en ICT, en met het inventariseren welke materiaalgegevens al bij de eigen organisatie of bij toeleveranciers beschikbaar zijn. Zodra de gedelegeerde handeling voor de betreffende deelcategorie wordt gepubliceerd, verschijnt de concrete lijst met te melden kritieke grondstoffen op deze pagina, met een directe verwijzing naar de vindplaats.

Waar dit op gebaseerd is

De verordening zelf staat op EUR-Lex. Wij verwijzen per bewering; u hoeft ons niet te geloven.

Wat u concreet moet doen

Wat er van u wordt verwacht

De ESPR noemt kritieke grondstoffen als een van de categorieën informatie die in een digitaal productpaspoort terecht kunnen komen, zoals aanwezigheid, locatie in het product en eventueel het gehalte. Artikel 10 van de ESPR (Verordening (EU) 2024/1781) beschrijft welke soorten productinformatie via het paspoort toegankelijk moeten zijn, en kritieke grondstoffen vallen daar onder. Welke stoffen precies gelden als "kritiek" voor een bepaalde productgroep, en met welke drempelwaarde of nauwkeurigheid dat gemeld wordt, staat niet in de verordening zelf maar wordt per productgroep uitgewerkt in een gedelegeerde handeling. Voor elektronica en ICT-apparatuur is die uitwerking er nog niet; die wordt volgens het werkplan van de Commissie op een later moment gepubliceerd.

Vaststellen welke kritieke grondstoffen in het product zitten

Voor een bedrijf van 10 tot 100 medewerkers betekent dit in de praktijk dat er nu al gekeken kan worden welke onderdelen van een apparaat kritieke grondstoffen bevatten — denk aan magneten, batterijen, printplaten of bepaalde legeringen. Die informatie ligt vaak niet bij de eigen productie, maar bij toeleveranciers van componenten. Het in kaart brengen hiervan is een voortraject dat los staat van de uiteindelijke verplichting, maar wel nodig is om er straks aan te kunnen voldoen.

Gegevens ontvangen van de toeleveringsketen

Artikel 38 van de ESPR (Verordening (EU) 2024/1781) beschrijft dat actoren in de toeleveringsketen relevante productinformatie beschikbaar moeten stellen aan de partij die verantwoordelijk is voor het paspoort. Voor een importeur of fabrikant van eindapparatuur betekent dit dat de eigen toeleveranciers gevraagd kan worden om aan te geven of, en in welke onderdelen, kritieke grondstoffen voorkomen. Zonder die input van de keten is het samenstellen van dit deel van het paspoort niet goed te doen, omdat een eindfabrikant zelf meestal niet weet wat er precies in een ingekocht onderdeel zit.

Deze gegevens beschikbaar houden voor het paspoort

Zodra de gedelegeerde handeling voor elektronica er is, zal vastliggen welke gegevens over kritieke grondstoffen daadwerkelijk in het paspoort moeten staan. Tot die tijd is het vooral zaak om de gegevens die al wel bekend zijn — via toeleveranciers, materiaalcertificaten of eigen productspecificaties — op een vindbare plek te bewaren. Welke gegevens komen er in het productpaspoort van elektronica? geeft een beeld van de bredere set aan gegevens waarin dit onderdeel past.

Waar het misgaat in de praktijk

Een paar situaties komen in de praktijk vaker terug bij bedrijven die zich hierop voorbereiden.

De informatie zit niet bij de eindfabrikant, maar niemand heeft dat expliciet gevraagd. Een assemblagebedrijf van bijvoorbeeld consumentenelektronica koopt printplaten en magneten in bij verschillende leveranciers, zonder dat het gehalte aan kritieke grondstoffen ooit is opgevraagd — simpelweg omdat het tot nu toe niet nodig was.

Toeleveranciers buiten de EU reageren niet of onvolledig. Zeker bij componenten die van buiten de Unie komen, is de bereidheid om materiaalgegevens te delen wisselend, en is er nog geen gestandaardiseerd formaat om die gegevens aan te leveren.

Bedrijven wachten tot de gedelegeerde handeling er is, en beginnen dan pas met vragen stellen aan de keten. Omdat dit soort gegevens verzamelen tijd kost — leveranciers moeten zelf ook nog uitzoeken wat er in hun onderdelen zit — ontstaat er vertraging zodra er wel een verplichting ligt.

Gegevens over kritieke grondstoffen worden verward met gegevens die al onder RoHS worden bijgehouden. RoHS gaat over gevaarlijke stoffen zoals lood en cadmium, niet over kritieke grondstoffen zoals zeldzame aardmetalen of kobalt; het zijn twee verschillende lijsten met een ander doel. Hoe verhoudt RoHS zich tot het digitaal productpaspoort? gaat hier verder op in.

Er wordt gegevens verzameld zonder dat duidelijk is wie ze mag inzien. Materiaalsamenstelling kan gevoelig zijn voor de eigen concurrentiepositie, en niet elk bedrijf heeft vooraf nagedacht over wie straks toegang krijgt tot dit specifieke deel van het paspoort.

Wat u kunt vastleggen

Een overzicht per component of onderdeel van het apparaat, met de vraag of daar kritieke grondstoffen in verwerkt zijn — ook als het antwoord nu nog "onbekend" is.
Correspondentie met toeleveranciers waarin om materiaalgegevens wordt gevraagd, zodat er een dossier ontstaat van wat al is opgevraagd en wat nog ontbreekt.
Certificaten of materiaalverklaringen die toeleveranciers al aanleveren, ook als deze nu voor een ander doel (zoals RoHS-conformiteit) zijn opgesteld.
Een intern aanspreekpunt of proces voor het bijhouden van deze gegevens, inclusief wie verantwoordelijk is voor het actualiseren ervan — dit sluit aan bij de vraag Hoe vaak moet ik de gegevens in het productpaspoort bijwerken?
Een eerste inschatting van welke gegevens bedrijfsgevoelig zouden kunnen zijn, zodat dit punt niet pas ter sprake komt op het moment dat het paspoort daadwerkelijk gepubliceerd wordt; zie ook Moet ik bedrijfsgevoelige gegevens over mijn elektronica openbaar maken?

Zodra de gedelegeerde handeling voor elektronica en ICT is gepubliceerd, wordt hier aangevuld welke kritieke grondstoffen specifiek gemeld moeten worden en op welk detailniveau.

Dit is geen juridisch advies. Deze pagina geeft algemene informatie over de regelgeving waar dit platform over gaat. Wij kennen uw situatie niet. Bij twijfel over uw eigen geval raadpleegt u een jurist of de bevoegde toezichthouder.

Geschreven met AI op basis van de bronnen hierboven, gecontroleerd door een mens op 2026-08-22. Klopt er iets niet? Laat het weten — correcties krijgen voorrang.