Verkoopt u elektronica of ICT-apparatuur in meerdere EU-landen, dan is de kern van de Algemene Productveiligheidsverordening (GPSR) overal hetzelfde: het is een verordening, en een verordening geldt rechtstreeks in elke lidstaat zonder dat een land er eerst een eigen wet van hoeft te maken. De verplichtingen rond veilige producten, traceerbaarheid en een aanspreekpunt binnen de EU gelden dus in Duitsland net zo goed als in Nederland of Spanje.
Wat wel verschilt, zit in de uitvoering: de taal waarin u veiligheidsinformatie en waarschuwingen aanlevert, welke toezichthouder in een land bevoegd is, en of een lidstaat daarnaast nog een eigen, aanvullende eis stelt. Voor een bedrijf dat via een webshop of distributeur in meerdere landen levert, is dat vaak het onderdeel waar in de praktijk het meeste werk in zit.
Wat overal in de EU hetzelfde is
De GPSR stelt dat een product veilig moet zijn, dat risico's herkenbaar moeten zijn voor de gebruiker, en dat er een marktdeelnemer binnen de EU aanwijsbaar is die verantwoordelijk kan worden gehouden. Deze uitgangspunten staan in de verordening zelf en zijn niet aan een land gebonden. Een importeur die aan deze basis voldoet, voldoet er in principe in elke lidstaat aan. Dat maakt de verordening voor bedrijven die internationaal handelen in opzet eenvoudiger dan een richtlijn, waarbij elk land zijn eigen vertaling in nationale wetgeving mag maken.
Waar het per land wél verschilt
Het eerste en meest voorkomende verschil is taal. Gebruiksaanwijzingen, veiligheidswaarschuwingen en contactgegevens moeten begrijpelijk zijn voor de consument in het land van verkoop, en dat betekent in de praktijk: in de officiële taal of talen van dat land. Een Nederlandse bijsluiter volstaat niet als hetzelfde apparaat ook in Frankrijk of Polen op de markt komt.
Het tweede verschil zit in het toezicht. Elke lidstaat wijst zelf een of meer markttoezichthouders aan die de GPSR handhaven. In Nederland ligt dat voor veel consumentenelektronica doorgaans bij de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit, maar in een ander land kan een andere autoriteit bevoegd zijn, met een eigen werkwijze en eigen meldpunt voor consumenten. Voor een bedrijf dat producten in meerdere landen verkoopt, betekent dit dat een klacht of controle via verschillende instanties kan binnenkomen.
Het derde verschil is dat sommige lidstaten, naast de EU-brede regels, een eigen aanvullende eis kennen: bijvoorbeeld een specifiek nationaal register, een verplichte melding aan een lokale instantie, of een eigen formulier voor het aanwijzen van de verantwoordelijke persoon. Dit soort eisen staat niet in de GPSR zelf maar in nationale uitvoeringsregels, en die verschillen dus per land waar u actief bent.
Wat dit betekent voor de samenloop met het digitaal productpaspoort
Voor elektronica die straks onder het digitaal productpaspoort valt, komt er een tweede laag bovenop: het paspoort zelf is EU-breed hetzelfde systeem, maar de onderliggende productveiligheidsinformatie moet nog steeds voldoen aan de taal- en toezichtseisen van elk land waar het product wordt verkocht. GPSR-documentatie en paspoortgegevens lopen dus naast elkaar en vullen elkaar aan, ze vervangen elkaar niet. In de kennisbank per situatie staat uitgewerkt hoe deze twee regelingen zich tot elkaar verhouden voor uw productgroep.
Hoe u dit voor uw bedrijf overzichtelijk houdt
Als u in meerdere EU-landen verkoopt, is het praktisch om per land een kort overzicht bij te houden: welke taal is verplicht voor de bijsluiter, welke toezichthouder is bevoegd, en is er een aanvullende nationale meldplicht. Dat overzicht hoeft niet ingewikkeld te zijn, maar voorkomt dat u bij uitbreiding naar een nieuw land ontdekt dat de veiligheidsinformatie opnieuw vertaald of aangepast moet worden. Met een korte scan die in enkele vragen een indicatie geeft krijgt u snel zicht op welke onderdelen voor uw producten relevant zijn, ook als u nog niet precies weet in welke landen u gaat leveren.
Of een specifieke nationale eis op uw product van toepassing is, en hoe u daaraan voldoet, is iets wat per land en per productgroep verschilt. Voor de uitleg van de verordening zelf kunt u de officiële tekst raadplegen; voor de vertaling naar uw eigen situatie is een jurist of de bevoegde toezichthouder in het betreffende land het aangewezen aanspreekpunt. In de veelgestelde vragen vindt u ook een aantal praktische voorbeelden van hoe andere bedrijven tegen dit vraagstuk aankijken.
Wilt u eerst een algemeen beeld voordat u in detail uitzoekt wat er per land verandert? Doe de gratis quick-scan of lees de onderwerpen in de kennisbank door; beide geven u zonder verplichting een eerste richting voor uw eigen producten en markten.