De GPSR zelf is niet nieuw meer: de Algemene Productveiligheidsverordening is al enige tijd van toepassing. Wat dit jaar verandert, zit niet in de tekst van de verordening, maar in de manier waarop toezichthouders, marktplaatsen en fabrikanten er in de praktijk mee omgaan. Voor bedrijven die elektronica of ICT-apparatuur op de markt brengen, betekent dit vooral dat losse afspraken en goede bedoelingen van vorig jaar nu concreet getoetst worden.
Belangrijk om te onderscheiden: de verplichtingen uit de GPSR — een verantwoordelijke persoon in de EU, een risicobeoordeling, correcte productinformatie, een meldpunt voor klachten — golden al. Wat verschuift, is de uitvoering: toezichthouders hebben inmiddels ervaring opgebouwd met controles, marktplaatsen hebben hun eigen verplichtingen verder ingericht, en er verschijnt meer praktijkgerichte uitleg over hoe de regels worden toegepast op specifieke productgroepen zoals opladers, batterijen en huishoudelijke apparatuur.
Van voorbereiden naar toepassen
In de periode na het van kracht worden van de GPSR lag de nadruk vooral op begrijpen: wat betekent de verordening, wie is aanbieder, wat moet er in de documentatie staan. Dit jaar verschuift het accent naar toepassing. Nationale toezichthouders voor productveiligheid voeren controles uit op basis van de regels zoals ze inmiddels zijn uitgewerkt, en kijken daarbij niet alleen naar de aanwezigheid van documenten, maar ook naar de vraag of de informatie klopt en actueel is. Dat raakt met name bedrijven die de eerste versie van hun productinformatie hebben opgesteld en die sindsdien niet meer hebben bijgewerkt, terwijl het product zelf wel is gewijzigd.
Voor wie elektronica importeert of samenstelt uit onderdelen van meerdere toeleveranciers, betekent dit dat de GPSR-documentatie een levend dossier moet blijven, niet een eenmalige exercitie. de kennisbank raadplegen per onderwerp geeft een overzicht van welke verplichtingen voor welke productgroep gelden en waar de tekst van de verordening zelf te vinden is.
Marktplaatsen en online verkoop
Een tweede verschuiving zit bij online verkoopkanalen. Platforms die producten van derden aanbieden, zijn zelf ook aan verplichtingen gebonden onder de GPSR, en veel van hen hebben dit jaar hun eigen aanlevereisen voor verkopers aangescherpt. Dat merkt u concreet als u via een marktplaats verkoopt: sommige platforms vragen nu actief om documenten die eerder alleen op verzoek beschikbaar hoefden te zijn, of weigeren een listing zonder een geldig verantwoordelijk-persoon-contact in de EU. Dit is geen wijziging van de verordening, maar een aanscherping van hoe afnemers in de keten ermee omgaan — en die aanscherping voelt voor een verkoper vaak net zo dwingend als een wetswijziging.
Wat betekent dit voor uw bedrijf
Of deze verschuivingen voor uw bedrijf relevant zijn, hangt af van een paar dingen: verkoopt u rechtstreeks aan consumenten in de EU, gebruikt u marktplaatsen als verkoopkanaal, en is uw productinformatie sinds het opstellen ervan nog gewijzigd. Een installatiebedrijf dat apparatuur alleen zakelijk plaatst, zit in een andere positie dan een importeur die via een webshop rechtstreeks aan consumenten verkoopt. De verordening maakt dat onderscheid ook zelf, onder meer in de reikwijdte van wie als aanbieder wordt aangemerkt.
Wat de toezichthouders precies zullen controleren en hoe streng dat gebeurt, is niet met zekerheid te voorspellen — dat is aan de bevoegde toezichthouder zelf, en verschilt bovendien per lidstaat. Wel is duidelijk dat documentatie die klopt met het actuele product, en die aantoonbaar bijgehouden wordt, minder kwetsbaar is voor vragen dan een dossier dat sinds de opstart niet meer is aangeraakt.
Praktisch: wat u nu kunt doen
De meest voorkomende actie die bedrijven dit jaar nemen, is niet het opnieuw opstellen van hun GPSR-dossier, maar het controleren of de bestaande informatie nog actueel is: is de verantwoordelijke persoon nog dezelfde, zijn er productwijzigingen die niet zijn doorgevoerd in de documentatie, en is het klachtenmeldpunt nog bereikbaar zoals vermeld. Voor bedrijven die twijfelen of hun huidige aanpak nog aansluit bij hoe toezichthouders er nu naar kijken, is het zinvol om de eigen situatie langs de officiële tekst te leggen, of dit met een jurist te bespreken.
Het digitaal productpaspoort en de GPSR overlappen deels in de gegevens die u moet bijhouden, maar zijn afzonderlijke verplichtingen met een eigen tijdlijn. Wie wil zien hoe de twee zich tot elkaar verhouden, vindt dat terug in de meestgestelde vragen over beide verplichtingen.
Wilt u snel zicht krijgen op wat voor uw eigen productgroep en verkoopkanaal geldt? Doe de gratis quick-scan in een paar vragen zien waar uw bedrijf staat, of bekijk hoe elektropas.com de informatie samenstelt via een toelichting op de werkwijze. Voor de brede achtergrond bij zowel de GPSR als het digitaal productpaspoort blijft de kennisbank het vertrekpunt.